Leraar VHO Maatschappijleer en Maatschappijwetenschappen

Word een vakspecialist

Het schoolvak maatschappijleer

Het schoolvak maatschappijleer maakt deel uit van het gemeenschappelijke deel in havo en vwo en daarmee van het schoolexamen en is dus verplicht voor alle leerlingen. Het schoolvak maatschappijwetenschappen is een keuzeprofielvak in het profiel Cultuur en Maatschappij (C&M) en Economie en Maatschappij (E&M) en een keuzevak in het vrije deel. Het vak maatschappijwetenschappen wordt aangeboden op ongeveer 35% van de scholen voor voortgezet onderwijs, waarbij elk jaar een lichte groei van dat percentage te zien is.

Op dit moment wordt het examenprogramma van het vak maatschappijwetenschappen herzien. Er ligt inmiddels een nieuwe versie van de eindtermen waarbij de nadruk ligt op het analyseren en begrijpen van de maatschappelijke werkelijkheid aan de hand van sociologische en politicologische concepten.  Tevens is er een syllabus met de examenstof ontwikkeld door de SLO en zijn er voor alle onderwerpen proeflessen ontwikkeld. Dit materiaal wordt uitgetest op proefscholen en vanaf 2014 worden op de proefscholen de eerste examens in de nieuwe opzet afgenomen. Daarna volgen de andere scholen.

Meer informatie en algemene toelatingseisen voor de lerarenopleiding

Samenwerking met andere schoolvakken

Docenten maatschappijleer zullen met docenten Nederlands vooral samenwerken op het gebied van tekst- ,  argumentatie-  en discussievaardigheden. Beide vakken maken deel uit van het Gemeenschappelijk Deel, hetgeen samenwerking vergemakkelijkt. Verder ligt een samenwerking met vakken als economie, aardrijkskunde, levensbeschouwing en geschiedenis voor de hand.

Vakdidactische bijzonderheden

Beide vakken, maatschappijwetenschappen en maatschappijleer, bestrijken de volle breedte van de sociale wetenschappen; met als kern politicologie, sociologie, beleidswetenschap en bestuurskunde. Verder bevatten de vakken elementen uit de culturele antropologie, de sociale psychologie en rechtsgeleerdheid. In de didactiek van deze schoolvakken staat de selectie en structurering van de leerstof uit deze verschillende wetenschappen centraal. Ook wordt aandacht besteed aan het ontwerpen van de juiste methodieken die aansluiten bij de gewenste leerprocessen. Hiervoor zal een analyse gemaakt moeten worden van de kennis die leerlingen van het vakgebied hebben: een onderzoek naar de politieke socialisatie. Theorie én methodiek moeten immers aansluiten bij de doelgroep: doorgaans 15-, 16- en 17-jarige havo- en vwo-leerlingen. Uiteindelijk zal dit resulteren in de vaststelling  en uitvoering van eindtermen, curricula en lessen.

Inhoud van het programma

Het studieprogramma van de master lerarenopleiding is opgedeeld in drie fases waarbij in elke fase drie verschillende vakken worden gegeven; didactiek, praktijk en praktijkonderzoek . De opleiding start twee maal per jaar; begin februari en begin september. Colleges en bijeenkomsten vinden altijd plaats op maandag. Op opleidingsscholen kunnen er ook op andere dagen onderwijsactiviteiten zijn. Aan de eerste collegedag gaat een drietal (verplichte) startdagen vooraf.

Didactiek (Didactiek 1, 2 en 3 – totaal 21 EC)
Het vak Didactiek bestaat uit drie onderdelen; algemene didactiek, vakdidactiek en peergroup. Bij dit vak wordt er aandacht besteed aan het functioneren als docent in de bredere zin. Studenten worden voorbereid op het leraarschap in het eigen vakgebied,  maar  ook worden er theorieën verworven over leren en onderwijzen, klassenmanagement en communicatie en kennismaking met relevante inzichten in de ontwikkelings- en adolescentenpsychologie. In de peergroup wisselen studenten ervaringen uit de praktijkstage uit. De lessen didactiek worden in verschillende thema’s (kernpraktijken) gegeven. Elke week staat er een nieuwe kernpraktijk centraal. Omdat didactiek samenloopt met de praktijkstage, wordt de theoretische kernpraktijk gelijk in praktijk gebracht aan de hand van verwerkingsopdrachten. 

Praktijk (Praktijk 1, 2 en 3 – totaal 30 EC)
Tijdens de praktijkstage werken studenten aan het verder ontwikkelen van de kernpraktijken die in het instituutsdeel van Didactiek  aan de orde zijn gekomen. Er wordt een verbinding gemaakt tussen de theorie en praktijk. Op de werkplek wordt de aandacht op dezelfde kernpraktijken gericht als tijdens de instituutsopleiding. Dit betekent dat studenten, samen met hun werkplekbegeleider, gericht werken aan de verschillende thema’s besproken in de colleges van Didactiek.

Praktijkonderzoek (praktijkonderzoek 1 en 2 – totaal 9 EC)
In het vak Praktijkonderzoek wordt er een verdere verdieping van het onderwijs geboden. De docent in opleiding verdiept zich samen met collega’s en de werkplekbegeleider in een probleem in de praktijk. Dit probleem wordt op een empirische manier onderzocht en geanalyseerd. Hierbij krijgt de docent in opleiding handvatten aangereikt om bronnen te zoeken en te beoordelen en een onderzoeksverslag op te stellen en te presenteren.

Internationalisering
Er zijn beperkt mogelijkheden voor internationale uitwisseling, Voor meer informatie hierover kun je contact opnemen met onze contactpersoon internationalisering.

Eerder Verworven Competenties (EVC)
Het is mogelijk om voor onderdelen van de opleiding een vrijstelling te krijgen op basis van eerder verworven competenties. Je komt hiervoor in aanmerking als je al minimaal een jaar lang acht uur per week als onbevoegd docent voor de klas staat, of als je minimaal 3 jaar werkervaring hebt die relevant is voor het beroep als docent. Voorwaarden EVC-procedure

Leraar VHO Maatschappijleer en Maatschappijwetenschappen vakken in de studiegids.

Tweejarige masteropleiding Educatie in de mens- en maatschappijwetenschappen

Na een academische bacheloropleiding Politicologie, Sociologie, Bestuurs-& Organisatiewetenschap, Culturele antropologie of Communicatiewetenschap kun je er ook direct voor kiezen de universitaire lerarenopleiding te volgen als tweejarige educatieve masteropleiding. Je volgt in dit geval na je bacheloropleiding meteen een tweejarige eerstegraads lerarenopleiding. Voor meer informatie kun je contact opnemen met de opleidingsdirecteur opleidingsdirecteur dr. Gerhard van de Bunt of kijk op de website van deze tweejarige masteropleiding.

Overview Leraar VHO Maatschappijleer & Maatschappijwetenschappen

Language of instruction

Dutch

Duration

1 jaar

Start date

1 februari of 1 september

Study type

Part-time, Full-time

Field of Interest

Behavioural and Social Sciences

Direct toelaatbaar 
Met een bachelor- en masterdiploma politicologie, sociologie, bestuurskunde of algemene sociale wetenschappen heb je direct toegang tot de universitaire lerarenopleiding maatschappijleer/maatschappijwetenschappen. Studenten met een bachelor- en masterdiploma culturele antropologie kunnen met een deficiëntieprogramma van 12 ects toegelaten worden. Klik hier om het programma te bekijken. 

Aanverwante vooropleiding 
In de toelatingsprocedure voor studenten die niet direct toelaatbaar zijn, maar die wel beschikken over een afgeronde WO-master in een verwante discipline, kan de omvang van een eventueel applicatieprogramma worden vastgesteld. Dit doet de toelatingscommissie door vergelijking van het gevolgde studieprogramma met de domeinen uit het landelijke vakinhoudelijk referentiekader. Indien je vooropleiding vakinhoudelijk overeenkomt, kun je je vooraanmelden via Studielink en ontvang je vanzelf bericht van de toelatingscommissie over je toelaatbaarheid (en eventueel weg te werken deficiënties).  

Beperkt aantal stageplaatsen 
Stages voor de lerarenopleiding worden geregeld door de VU. Als er teveel aanmeldingen binnenkomen voor het reguliere traject (stage-variant) in deze schoolvakken, ontvangen de betreffende studenten kort na de aanmelddeadline bericht over de selectieprocedure. De afgelopen jaren is selectie niet nodig geweest, de verwachting is dat voor de komende start er ook geen selectie zal plaatsvinden.

Als docent maatschappijleer zijn je vooruitzichten op een baan voldoende. De alumni maatschappijwetenschappen/maatschappijleer die een  baan ambieerden in het onderwijs, hebben deze tot nu toe ook meestal gekregen. Met de toenemende invoering van maatschappijwetenschappen als profielvak, zal de arbeidsmarkt verder verbeteren.

Heb je vragen?

E: lerarenopleidingen@vu.nl
T: 020-5989210
Telefonisch spreekuur: maandag 10-12u & donderdag 14-16u

Vakdidacticus Maatschappijleer en Maatschappijwetenschappen

Voor vakinhoudelijke vragen kun je contact opnemen met de vakdidacticus: 

Drs. Koen Schaap  
E-mail: k.l.schaap@vu.nl  
T: 020 - 59 86569

Voorlichtingsbijeenkomsten 
Heb je interesse in de Master Leraar VHO en wil je persoonlijk informatie ontvangen? Kom dan naar een voorlichtingsbijeenkomst. We leggen uit hoe de opleiding eruitziet en welke mogelijkheden er voor jou zijn. Tijdens de bijeenkomst lichten we ook het studieprogramma en het vak als docent verder toe. Bovendien kun je persoonlijk kennismaken met een van onze (vak)opleiders en is er ruimte om vragen te stellen.       

Op deze pagina vind je meer informatie over de voorlichtingsbijeenkomsten. 

Algemene informatie master Leraar VHO        
Download brochure