Leraar VHO Biologie

Word een vakspecialist

Het schoolvak biologie

Biologie speelt een belangrijke rol in het dagelijks leven van leerlingen. Zoals ieder mens maken zij, bewust of onbewust, keuzes over voeding, verzorging, gezondheid en seksualiteit. Daarnaast kunnen leerlingen direct of indirect in aanraking komen met allerlei andere (medisch-)biologische fenomenen, zoals erfelijke en niet-erfelijke ziektes maar ook IVF en andere voortplantingstechnieken. Op een andere schaal zijn er uiteenlopende maatschappelijke vraagstukken met een biologische dimensie, zoals het milieu en klimaatverandering, de ongelijke verdeling van voedsel, energie en grondstoffen, genetische modificatie en stamcellen, en de betaalbaarheid van de gezondheidszorg.

Een leerling moet in onze complexe wereld zijn weg vinden en komt onherroepelijk voor allerlei grote en kleine keuzes te staan. Een belangrijke (en mooie) taak als biologiedocent is ervoor te zorgen dat toekomstige burgers beschikken over voldoende, relevante biologische bagage om deze keuzes weloverwogen te nemen.

Tenslotte is biologie natuurlijk ook gewoon een prachtig vakgebied! Of we nou een medische of juist een ecologische achtergrond hebben, we delen met elkaar een passie voor de levende natuur. En enthousiasme werkt aanstekelijk, ook in de klas. Idealiter leren leerlingen niet omdat ze dat nou eenmaal moeten doen, maar omdat datgene wat ze leren aansluit bij de vragen die ze zelf hebben. Het vak biologie biedt gelukkig allerlei mogelijkheden om verwondering en nieuwsgierigheid bij leerlingen te wekken. Van daar uit begint een ontdekkingstocht naar alledaagse verschijnselen en mysterieuze fenomenen, op allerlei organisatieniveaus en vanuit allerlei perspectieven.

Meer informatie en algemene toelatingseisen voor de lerarenopleiding

Samenwerking met andere schoolvakken

Er is in de onderbouw veel samenwerking met andere mens- en maatschappijvakken. Scholen kunnen ervoor kiezen om de traditionele indeling in schoolvakken los te laten en projectmatig les te geven. Voor het schoolvak biologie betekent dit dat veel met andere bètavakken wordt samengewerkt. Biologen geven in de bovenbouw ook nog al eens ANW (Algemene natuurwetenschappen) of NLT (Natuur, Leven en Technologie). In de opleiding komt deze vakvernieuwing aan bod. Daarnaast wordt het schoolvak biologie vaak gecombineerd met verzorging of gaat helemaal op in Science met ofwel NaSk en Techniek of alleen NaSk. Toch kiezen veel scholen er voor biologie apart aan te bieden en vakoverstijgende projecten in aparte middagen of uren te plaatsen.

Vakdidactische bijzonderheden

Het onderdeel vakdidactiek neemt in de opleiding een centrale positie in. Vakdidactiek gaat over alles wat te maken heeft met het vertalen van de vakinhoud, de biologie dus, naar de klassensituatie. We gebruiken hierbij inzichten uit de algemene didactiek (bijvoorbeeld het gebruik van activerende werkvormen), maar daarnaast kent de biologie een aantal vakeigen denk- en werkwijzen die van belang zijn bij het inrichten van je lessen. Het denken in organisatieniveaus, het werken met contexten, het visualiseren van complexe processen zijn daar voorbeelden van. Ook wordt uitgebreid aandacht besteed aan practica, ICT en ethiek.

Verdieping

Een bijzonder onderdeel is de veldwerkweek in Orvelte (Drente), Serooskerke (Zeeland) of Hei- en Boeicop (Zuid-Holland) in mei of juni. Je wisselt hier allerlei veldbiologische kennis en vaardigheden uit (of doet die op), en leert welke mogelijkheden er zijn om veldwerk te doen met leerlingen. Tijdens de veldwerkweek werk je samen met (eerstegraads) docenten-in-opleiding biologie van andere universiteiten in Nederland. Niet verplicht, maar wel een aanrader, is een bezoek aan de jaarlijkse NIBI-conferentie in januari. Deze conferentie biedt een uitgebreid programma aan lezingen en workshops, speciaal gericht op biologiedocenten. Tenslotte zijn er mogelijkheden voor een buitenlandse excursie naar Florida of Gent.

Inhoud van het programma

Het studieprogramma van de master lerarenopleiding is opgedeeld in drie fases waarbij in elke fase drie verschillende vakken worden gegeven; didactiek, praktijk en praktijkonderzoek . De opleiding start twee maal per jaar; begin februari en begin september. Colleges en bijeenkomsten vinden altijd plaats op maandag. Op opleidingsscholen kunnen er ook op andere dagen onderwijsactiviteiten zijn. Aan de eerste collegedag gaat een drietal (verplichte) startdagen vooraf.

Didactiek (Didactiek 1, 2 en 3 – totaal 21 EC)
Het vak Didactiek bestaat uit drie onderdelen; algemene didactiek, vakdidactiek en peergroup. Bij dit vak wordt er aandacht besteed aan het functioneren als docent in de bredere zin. Studenten worden voorbereid op het leraarschap in het eigen vakgebied,  maar  ook worden er theorieën verworven over leren en onderwijzen, klassenmanagement en communicatie en kennismaking met relevante inzichten in de ontwikkelings- en adolescentenpsychologie. In de peergroup wisselen studenten ervaringen uit de praktijkstage uit. De lessen didactiek worden in verschillende thema’s (kernpraktijken) gegeven. Elke week staat er een nieuwe kernpraktijk centraal. Omdat didactiek samenloopt met de praktijkstage, wordt de theoretische kernpraktijk gelijk in praktijk gebracht aan de hand van verwerkingsopdrachten. 

Praktijk (Praktijk 1, 2 en 3 – totaal 30 EC)
Tijdens de praktijkstage werken studenten aan het verder ontwikkelen van de kernpraktijken die in het instituutsdeel van Didactiek  aan de orde zijn gekomen. Er wordt een verbinding gemaakt tussen de theorie en praktijk. Op de werkplek wordt de aandacht op dezelfde kernpraktijken gericht als tijdens de instituutsopleiding. Dit betekent dat studenten, samen met hun werkplekbegeleider, gericht werken aan de verschillende thema’s besproken in de colleges van Didactiek.

Praktijkonderzoek (praktijkonderzoek 1 en 2 – totaal 9 EC)
In het vak Praktijkonderzoek wordt er een verdere verdieping van het onderwijs geboden. De docent in opleiding verdiept zich samen met collega’s en de werkplekbegeleider in een probleem in de praktijk. Dit probleem wordt op een empirische manier onderzocht en geanalyseerd. Hierbij krijgt de docent in opleiding handvatten aangereikt om bronnen te zoeken en te beoordelen en een onderzoeksverslag op te stellen en te presenteren.

Internationalisering
Er zijn beperkt mogelijkheden voor internationale uitwisseling, Voor meer informatie hierover kun je contact opnemen met onze contactpersoon internationalisering.

Eerder Verworven Competenties (EVC)
Het is mogelijk om voor onderdelen van de opleiding een vrijstelling te krijgen op basis van eerder verworven competenties. Je komt hiervoor in aanmerking als je al minimaal een jaar lang acht uur per week als onbevoegd docent voor de klas staat, of als je minimaal 3 jaar werkervaring hebt die relevant is voor het beroep als docent. Voorwaarden EVC-procedure

Leraar VHO Biologie vakken in de studiegids.

Overview Leraar VHO Biologie

Language of instruction

Dutch

Duration

1 jaar

Start date

1 februari en 1 september

Study type

Part-time, Full-time

Field of Interest

Natural Sciences

drs. Caspar Geraedts

Opleidingsdocent en vakdidacticus biologie

Pasfoto_Caspar_Geraedts

"Biologie bruist. Het vakgebied is zó veelomvattend: het gaat over heel klein (moleculen) en heel groot (ecosystemen), over heel snel (impulsgeleiding) en heel langzaam (evolutionaire processen), over heel dichtbij (vlinders in mijn buik) en heel ver weg (overlevingsstrategieën van keizerspinguïns). Juist als biologiedocent ben je in de gelegenheid om je in de volle breedte met je vak bezig te houden. En – heel belangrijk – om dat samen met anderen te doen. Er zijn ontzettend veel mogelijkheden om het vak voor leerlingen te laten leven. Werken met levend materiaal bijvoorbeeld. Of aansluiten bij actuele (wetenschappelijke) ontwikkelingen. Of met de hele klas de menstruatiecyclus uitbeelden bijvoorbeeld."

Direct toelaatbaar 
Met een bachelor en master biologie heb je direct toegang tot de universitaire lerarenopleiding biologie.  

Aanverwante vooropleiding 
In de toelatingsprocedure voor studenten die niet direct toelaatbaar zijn, maar die wel beschikken over een afgeronde WO-master in een verwante discipline, kan de omvang van een eventueel applicatieprogramma worden vastgesteld. Dit doet de toelatingscommissie door vergelijking van het gevolgde studieprogramma met de domeinen uit het landelijke vakinhoudelijk referentiekader. Indien je vooropleiding vakinhoudelijk overeenkomt, kun je je vooraanmelden via Studielink en ontvang je vanzelf bericht van de toelatingscommissie over je toelaatbaarheid (en eventueel weg te werken deficiënties). 

Tweedegraads bevoegdheid Heb je een tweedegraads lesbevoegdheid en wil je voor hetzelfde vak een eerstegraads bevoegdheid halen, dan moet je eerst bij de faculteit waar dit schoolvak is ondergebracht een masteropleiding volgen om je vakinhoudelijke kennis aan te vullen tot masterniveau (voorheen doctoraaldiploma). Hier gaat nog een premastertraject aan vooraf. Hoe lang je totaal aan dit vakgedeelte bezig bent hangt vooral af van de vakinhoud van de gevolgde hbo-opleiding. Reken op een programma van minimaal 1,5 jaar (voltijds)studie. Na het behalen van het masterdiploma ben je toelaatbaar tot de lerarenopleiding en krijg je vrijstellingen voor de helft van de universitaire lerarenopleiding. Voor specifieke informatie over je toelaatbaarheid tot een (pre)masteropleiding kun je direct contact opnemen met een studieadviseur van de Faculteit der Aard- en Levenswetenschappen.

Beperkt aantal stageplaatsen 
Stages voor de lerarenopleiding worden geregeld door de VU. Als er teveel aanmeldingen binnenkomen voor het reguliere traject (stage-variant) in deze schoolvakken, ontvangen de betreffende studenten kort na de aanmelddeadline bericht over de selectieprocedure. De afgelopen jaren is selectie niet nodig geweest, de verwachting is dat voor de komende start er ook geen selectie zal plaatsvinden.

Als docent biologie zijn je vooruitzichten op een baan goed. 

Heb je vragen?

E: lerarenopleidingen@vu.nl
T: 020-5989210
Telefonisch spreekuur: maandag 10-12u & donderdag 14-16u

Vakdidacticus Biologie 

Voor vakinhoudelijke vragen kun je contact opnemen met de vakdidacticus:

Caspar Geraedts  
E-mail: c.l.geraedts@vu.nl  
T: 020 – 59 83437  

Voorlichtingsbijeenkomsten 
Heb je interesse in de Master Leraar VHO en wil je persoonlijk informatie ontvangen? Kom dan naar een voorlichtingsbijeenkomst. We leggen uit hoe de opleiding eruitziet en welke mogelijkheden er voor jou zijn. Tijdens de bijeenkomst lichten we ook het studieprogramma en het vak als docent verder toe. Bovendien kun je persoonlijk kennismaken met een van onze (vak)opleiders en is er ruimte om vragen te stellen.  

Op deze pagina vind je meer informatie over de voorlichtingsbijeenkomsten 

Algemene informatie master Leraar VHO        
Download brochure